Gömme rezervuar su kaçırıyor, dolmuyor ya da sürekli akıtıyor

Gömme rezervuar sorunlarının büyük kısmı duvarın içindeki tankta değil, tankın içindeki iç takımdadır: suyu dolduran dolum valfi, suyu klozete bırakan boşaltma valfi ve bunların contaları. Sürekli akıtıyorsa ilk şüpheli boşaltma valfinin contası, hiç dolmuyorsa ilk bakılacak yer ara musluktur. İç takıma basma butonunun arkasındaki açıklıktan ulaşılır; çoğu durumda duvarı ya da fayansı kırmak gerekmez.

Gömme rezervuarın içinde ne var?

Duvardaki basma butonu (kumanda paneli) aslında bir kapaktır. Arkasında, tankın içine elinizi sokabileceğiniz bir servis açıklığı bulunur. Bu açıklıktan şunlara ulaşılır:

• Ara musluk: Rezervuara gelen suyu açıp kesen küçük vana. Genellikle açıklığın üst köşelerinden birindedir.
• Dolum valfi: Şamandıralı vana. Su yükselince şamandıra kalkar ve vanayı kapatır. Girişinde tortuyu tutan küçük bir filtre vardır.
• Boşaltma valfi: Tankın dibinde, butona basınca kalkan ve suyu klozete bırakan parça. Altındaki conta, tank ile klozet arasındaki kapıdır. Üstünde, fazla suyu klozete yönlendiren bir taşma borusu bulunur.
• İtme çubukları: Butondan boşaltma valfine giden plastik çubuklar ya da kollar. Çift basmalı modellerde küçük ve büyük çekiş için iki ayrı çubuk vardır.

Belirtiye göre muhtemel sebep

Belirti	Muhtemel sebep
Klozetin içinde ince ama sürekli su akıyor	Boşaltma valfi contası kireçlenmiş ya da yıpranmış
Arada bir kendi kendine dolum sesi geliyor	Boşaltma valfi contasından yavaş sızıntı
Su durmadan doluyor, sesi kesilmiyor	Şamandıra ayarı yüksek ya da dolum valfi kapatmıyor
Hiç su almıyor	Ara musluk kapalı, dolum valfi arızalı, filtre tıkalı
Çok yavaş doluyor	Filtre kısmen tıkalı, ara musluk yarı açık, düşük basınç
Buton geri gelmiyor ya da yarım çekiyor	İtme çubuklarının boy ayarı, kırık tırnak
Klozetin ya da duvarın dibinden su çıkıyor	Klozet bağlantı boruları ve contaları

Sürekli akıtıyorsa

Boşaltma valfinin altındaki conta zamanla kireç tutar, sertleşir ya da arasına bir tortu parçası girer. Tank artık tam kapanmaz ve su ince bir şekilde klozete akar. Seviye düşünce dolum valfi açılır, tankı yeniden doldurur; gün boyu bu döngü sürer. Bunu çoğu zaman klozetin arka iç yüzeyinde hiç kurumayan ince bir su izinden ya da gece duyulan kısa dolum seslerinden anlarsınız.

İkinci sebep şamandıranın ayarıdır. Dolum valfi, su taşma borusunun ağzını geçene kadar kapanmazsa fazla su taşma borusundan klozete akar ve dolum sesi hiç kesilmez. Bu durumda şamandıranın seviyesi düşürülür; valf yine kapanmıyorsa dolum valfi değişir.

Butonun itme çubukları fazla uzun ayarlanmışsa boşaltma valfini hafifçe kalkık tutar. Buton yerine tam oturmuyorsa ya da basıldıktan sonra yavaş geri geliyorsa önce buna bakılır.

Hiç dolmuyorsa

İlk bakılacak yer ara musluktur. Temizlik sırasında ya da tesisatta yapılan bir işten sonra kapalı unutulmuş olabilir. Ara musluk açıksa ve evin diğer musluklarında su varsa sorun dolum valfindedir: şamandıra üst konumda takılı kalmıştır ya da valfin içindeki membran kireçten çalışmıyordur.

Yavaş doluyorsa

Dolum valfinin girişindeki filtre, borulardan gelen pas ve kireç parçalarını tutar ve zamanla tıkanır. Tesisatta su kesilip yeniden açıldıktan sonra yavaş dolma şikâyeti sık görülür; borudan kopan tortu doğrudan bu filtreye gelir. Filtre temizlenince çoğu zaman düzelir. Bütün evde su zayıf akıyorsa sorun rezervuarda değil, basınçtadır.

İç takıma kırmadan nasıl ulaşılır?

Basma panelini çıkarmak çoğu zaman alet gerektirmez, ama her markada yöntem biraz farklıdır. Genel sıra şöyledir:

1. Paneli kenarlarından tutup hafifçe yukarı ya da aşağı iterek klipslerinden çıkarın. Bazı modellerde alt kenarda bir tırnak ya da küçük bir vida vardır; zorlamayın.
2. Arkadaki çerçeveyi ya da koruma kapağını sökün. Genellikle iki vidayla tutturulmuştur.
3. Açıklıktan ara musluğu bulun ve kapatın. Parça sökülecekse bu adım şarttır.
4. Dolum valfi ve boşaltma valfi çoğu modelde vidasız bağlantılarla yerine oturur; çevrilerek ya da yukarı kaldırılarak çıkarılır.

Buraya kadar kendiniz bakabilirsiniz. Parça sökmeye başlamadan önce panelin arkasındaki etiketin ya da tankın içindeki yazının fotoğrafını çekin; marka ve seri, doğru parçayı bulmanın tek yoludur.

Boya testi

Sürekli akıtmadan şüpheleniyor ama emin olamıyorsanız:

1. Paneli çıkarıp tankın içine birkaç damla gıda boyası damlatın.
2. Sifonu çekmeden 15-20 dakika bekleyin.
3. Klozetin içinde renkli su görüyorsanız boşaltma valfi su kaçırıyordur.

Bu test, su kaçağı belirtileri yazımızda anlattığımız sayaç testiyle birlikte yapıldığında, faturadaki artışın rezervuardan gelip gelmediğini de gösterir.

Tamire kadar ne yapabilirsiniz?

Rezervuar sürekli akıtıyorsa, tamir yapılana kadar ara musluğu kullanımlar arasında kapalı tutabilirsiniz. Sifonu çektikten sonra musluğu açar, tank dolunca yeniden kapatırsınız. Zahmetli ama ay sonundaki faturayı ve gece boyu akan suyu keser.

Rezervuar hiç dolmuyorsa klozeti bir kova suyla, suyu klozetin içine hızlıca dökerek çalıştırabilirsiniz. Su yavaş dökülürse çekiş olmaz.

Bir de tank içine konan klorlu tablet ve jel temizleyicilere dikkat edin. Bu ürünler tankta sürekli suyla temas hâlinde kaldığı için boşaltma valfinin contasını ve plastik parçaları zamanla sertleştirip çatlatabilir. Temizlik ürününü tankın içine değil, klozetin kendisine kullanmak daha doğrudur.

Marka ve parça uyumu

VitrA, Geberit, Serel, Visam, Kale ve Creavit rezervuarlarının iç takımları birbirinden farklıdır. Boşaltma valfinin çapı, dolum valfinin bağlantısı ve buton ile iç takım arasındaki mekanizma markadan markaya, hatta aynı markanın farklı serileri arasında değişir.

Piyasada “üniversal” diye satılan iç takımlar bazı rezervuarlara uyar, bazılarında buton mekanizmasıyla tam çalışmaz. Uymayan bir parça zorla yerleştirildiğinde ilk gün çalışabilir; birkaç hafta sonra conta tam oturmadığı için yeniden kaçırmaya başlar. Bu yüzden biz gömme rezervuar tamirinde önce markayı ve seriyi tespit eder, parçayı ona göre seçeriz.

Ne zaman duvar açılır?

Duvar ya da fayans ancak şu durumlarda açılır:

• Tankın gövdesi çatlamış ve dışına su sızıyor.
• Rezervuarı besleyen su bağlantısı duvarın içinde kaçırıyor.
• Taşıyıcı kasa ya da asma klozeti tutan saplamalar hasar görmüş.
• Rezervuar çok eski ve iç takımının yedek parçası artık bulunmuyor.

Klozetin ya da duvarın dibinden su geliyorsa önce klozeti rezervuara ve gidere bağlayan iki boru ile contalarına bakılır. Bu da çoğu zaman yalnızca klozet sökülerek çözülür.

“Gömme rezervuar alttan su kaçırıyor” şikâyetinde sızıntının ne zaman olduğuna bakın. Su yalnızca sifon çekilince geliyorsa kaynak büyük ihtimalle tankı klozete bağlayan yıkama borusunun contasıdır. Klozet hiç kullanılmadığı hâlde zemin ıslanıyorsa ya da alt katın tavanında leke varsa, rezervuarı besleyen temiz su bağlantısı ya da klozetin gider bağlantısı şüphelidir. İkinci durumda önce sayaç testiyle temiz su hattı ayrılır, sonra gerekiyorsa yalnızca o bağlantıya ulaşacak kadar yer açılır. Asma klozet, taharet musluğu ve batarya gibi diğer bağlantılar için sıhhi tesisat sayfamıza bakabilirsiniz.